Meten aan/en Buizenversterkers

Meten met Arta

Wat betekent Arta.  Arta staat voor Audio Real Time Analysis.  Het is een krachtig meetprogramma om diverse soorten audio componenten door te meten. Ivo Mateljan is hiervan de auteur. Arta bestaat in principe uit drie programma's, namelijk Arta, Steps en Limp. 

Wat kun je o.a. meten met Arta?

  • Spectrum Analyse metingen.
  • Impuls respons metingen.
  • Frequentie bereik metingen.
  • Intermodulatievervorming metingen.

Wat kun je meten met Steps?

  • De harmonische vervorming bij variabele frequenties, maar bij constante Amplitude.
  • De harmonische vervorming als functie van de amplitude (dual channel meting).
  • De lineariteit van versterkers.

Wat kun je meten met Limp?

  • De impedantie van luidsprekers.
  • De uitgangsimpedantie van versterkers.

 

Wij beperken ons tot het meten van buizenversterkers.

 

Wat kunnen we o.a. meten aan buizenversterkers?

  • Harmonische vervorming (THD), gemeten bij 1 Watt.
  • Frequentiebereik (afhankelijk van bereik geluidskaart, of anders meting oscilloscoop).
  • Maximaal vermogen (meting oscilloscoop).
  • Lineariteit.
  • Instortgedrag van uitgangstransformatoren (UGT).
  • Uitgangsimpedantie.
  • Meten van voedingsresten en resonanties.

 

Wat hebben we nodig om te kunnen meten met ARTA?

  • Een PC of laptop met een goede interne of externe geluidskaart.
  • Een signaalverzwakker, want versterkers geven meestal meer signaal af aan de uitgang, dan de ingang van de  geluidskaart aankan. Veel ingangen van de verschillende geluidskaarten kunnen niet veel meer aan dan ongeveer 1 Vrms. Daarom moet er altijd voor de veiligheid een signaalverzwakker tussen. Meestal is dit een verzwakker die 10x verzwakt (-20dB). Een simpele kabel zijn met een verzwakker-schakeling ertussen zoals hieronder is voldoende, of een luxere versie zoals de ARTA-2 unit (onderste foto). Het meten blijft in principe hetzelfde.

 

Voor het gebruiksgemak gebruik ik de Arta-2 meetunit als signaalverzwakker. Dit apparaat is ontworpen door Ir. Menno van der Veen en geproduceerd door Guido Tent (Tentlabs). Je kunt hiermee ook hoogspanningen meten door de ingebouwde koppelcondensatoren.
De Arta-2 meetunit is nu zelf te bouwen. Het schema en de Gerber files voor de printplaat zijn vrijgegeven. Hier kun je vinden hoe je dat kan doen. Scroll naar beneden naar het kopje Measuring en download het Zip-bestand.

Voordat we kunnen meten aan versterkers, moet eerst Arta met de Arta-2 meetunit worden gekalibreerd.